MH D3_2001

Kerst/ de geboorte van Jezus.

Brainstorming en materiaal

Natuurlijk een onderwerp dat je niet over kunt slaan. Er zijn ontzettend veel invalshoeken van waaruit je aan het werk kunt gaan en de kinderen zullen ongetwijfeld ook met verrassende ideeën komen. Voor de bovenbouw is het ook prettig dat je er best al vroeg mee aan de slag kunt gaan omdat Sinterklaas niet zo pertinent aanwezig is als in de onder/ middenbouw.

Als kern van het geheel ga ik uit van de betekenis van kerst. Hierbij beginnen we met het verleden, bijbelverhalen, concrete informatie en van daaruit gaan we naar het heden; wat betekent kerst voor jou en een ander? Natuurlijk wordt er ook veel gezongen en geknutseld over kerst.

Doelen:

- Op een speelse, veelzijdige en initiatiefrijke manier uitvinden wat kerst nu eigenlijk is

- Nadenken en praten over kerst

- Werken met verschillende informatiebronnen

- Verwerken van informatie en hieraan vorm kunnen geven

- Selecteren van voor jouw doel relevante informatie

- Leren je doel bepalen

- Leren plannen en organiseren

- Beeldende verwerking van verschillende onderwerpen

- Vergelijkingen maken en parallellen trekken

- Leren dat je onderwerpen en informatie op verschillende manieren kunt vinden en vorm geven

- Een tentoonstelling leren organiseren

- Evalueren en bespreken van (elkaars) werkstukken

- Organiseren van een tentoonstelling

Middelen:

- Kinder (encarta) encyclopedie

- Woordenboek

- Bibliotheek

- Documentatiecentrum

- Dictafoon/ video

- Computer/ internet

- Atlas

- Kinderbijbel

- Eigen inbreng en ideeën

- Multimedia

- Reisbureau

- Materialen voor beeldende verwerking

Methodiek:

- Verhaal/ gesprek/ evaluaties

- Woordveld

- Vragenlijst

- Selecteren van onderwerp

- Zelfstandige verwerking

- Beeldende/ schriftelijke verwerking

- tentoonstelling

Literatuur:

Bijbel, Ned. Bijbelgenootschap, Haarlem

Bijbel voor de jeugd uit vrijzinnige kringen, Joh. Veenbaas, Zutphen, W.J. Thieme & Cie, 1929

De Kleuterbijbel, Willeke Bakker/ Gris di Luca, Rebo productions, Lisse 1998

Verhalen uit de Bijbel, Dr. Claude Bernard Costecalde, 1998, J.H Gottmer, Bloemendaal

Kerst/ De geboorte van Jezus.

een opzet

Hierbij wil ik beginnen met een woordspin zodat de voorkennis geactiveerd wordt maar vooral ook de betekenis naar voren komt die dit onderwerp voor de kinderen heeft.

Dan gaan we een aantal vragen formuleren die belangrijk zijn voor dit onderwerp. Ook wil ik dat de kinderen met vragen komen waar ze heel graag antwoord op willen hebben. Misschien vinden we die antwoorden in de loop van de lessen.

Voorbeelden van vragen:

- Wanneer is Jezus geboren

- Hoe weten we dat

- Waar is hij geboren

- Wie is zijn moeder

- Wie is zijn vader

- In welke plaats is hij geboren

- Waarom is hij daar geboren

Ideeën

Bij de verwerking van deze ideeën ga ik altijd uit van een terugblikkend en vooruitkijkend gesprek eventueel aangevuld met betreffende verhalen uit de kinderbijbel. Op deze manier kun je de ideeën waar de kinderen mee komen bespreken en beoordelen op geschiktheid. Misschien komen ze wel met veel leukere/ interessantere dingen. (Zorg wel dat je de grens van het onderwerp bewaakt.)

- Betekenis Kerstmis

· Wat betekent kerstmis voor jou en voor een ander? Dit kan in de hele groep of in kleine groepjes besproken worden.

· Formuleer vragen voor een interview. Op deze manier probeer je erachter te komen wat kerst betekent voor een paar andere mensen. Welke vragen stel je hier voor? Hoe bereid je een interview voor? Hoe schrijf je in het kort antwoorden op? Hoe ga je in op antwoorden die je krijgt? Hoe rond je een interview af ( bedanken etc.)

· Interview minstens 3 mensen met de door jou geformuleerde vragen ( Wie kies je hiervoor, waarom? ) Voorbeelden: klasgenoten, leerkrachten, pastoor, (groot) ouders, vrienden, mensen op straat

· Bekijk in groepjes de antwoorden -> verwerk je gegevens in een tabel ( Op deze manier vergelijk je dingen, zijn er veel overeenkomsten/ verschillen, wat is belangrijk om weer te geven in een tabel en wat niet, welke tabel gebruik je, hoe pak je het aan?

· Kerstliederen. Deze mogen niet ontbreken. Natuurlijk wordt er naast het zingen ook gekeken naar de inhoud van teksten, waar gaan de liedjes eigenlijk over. We kunnen het hebben over muzieksoorten, lievelingsmuziek/ liedjes etc.

· Naar de kerk gaan / nachtmis/ Wie gaat er naar de kerk en wanneer. Er zijn veel mensen die alleen met de nachtmis naar de kerk gaan, of juist helemaal niet. We kunnen praten over hoe het is om naar de kerk te gaan en eventueel een aantal verschillende kerken bezoeken.

Kerstknutselen

- In circuitvorm door de hele school

- In iedere klas 2 activiteiten b.v.:

- Glazen potjes schilderen

- Raamhangers

- Kerststukjes/ windlichten maken

- Verschillende sterren maken

- Brooddeeg knutselen

- Kerstkransjes bakken

- Potjesdeeg bakken

- Kerstboompjes van karton

- Kijkdozen maken (kerststal)

- Engelen maken

- Kaarsen versieren m.b.v. chemagetechnieken

- Kerststalletje maken van sigarenkistje met pelpinda’s als figuren aangekleed met restjes stof, watten etc,)

Het circuit bestaat uit 2 hele middagen waarbij leerkrachten en hulpouders alle voorbereidingen en begeleiding voor hun rekening nemen. De materialen worden door de school verzorgd, eventueel aangevuld met kosteloos materiaal dat door de kinderen meegebracht wordt.

- Tijdbalk/ routekaart maken: verschijning engel aan Maria/ reis/ geboorte/ wijzen uit het oosten

· In welke plaats verscheen de engel met de blijde boodschap( Nazareth)

· Waar ging Maria toen naartoe (Juda/ Zacharias/ Elisabeth) en hoe lang bleef ze daar?

· Maria gaat terug naar Nazareth

· Jozef en Maria reizen naar Bethlehem in Judea voor registratie

· Jezus wordt geboren in Betlehem

· De reis van de wijzen uit het oosten

è Let hierbij op dat je de data (ongeveer) erbij zet!

è Zoek de plaatsen op in de atlas. Misschien is het handig om een projector te gebruiken om de kaart op een groot vel papier over te trekken. Teken of schilder de plaatsen en figuren op de kaart.

è Je kunt er ook een maquette van maken met figuren in 3D

Op zich denk ik dat bovenstaande meer dan genoeg is om weken te vullen. Hieronder nog wat extra ideeën:

è Als uitbreiding hierop kunnen de kinderen bij het reisbureau informatie opvragen over de plaatsen op hun routekaart om hiermee een moderne kaart te maken met bezienswaardigheden. Uiteraard worden hierbij de verschillen tussen vroeger en nu bekeken.

- Wie was de baas in het land in die tijd->

· Maak een maquette/ landkaart van het rijk van Augustus

· Wie was die Augustus nu precies, waar woonde hij, wat was zijn functie, wat was zijn macht

· Waar moest je heen om je te laten registreren?

- Aan wie is Gabriël verschenen

· probeer in de kinderbijbel terug te vinden aan wie de engel Gabriël nog meer is verschenen

· maak hier een verslag/tekening/ schilderij van

· Ontwerp je eigen engel -> moderner maar wel duidelijk te herkennen voor iedereen

· Maak eerst een schets (2D) en daarna een kop van papier maché (3D) en maak van textiel de outfit van de engel. Je kunt ook een mal van karton maken en deze beplakken met stof

- Parallel Johannes/ Jezus

· Zoek de verbanden tussen Johannes en Jezus

· Wat zijn de verschillen

· Maak een lijst met overeenkomsten en verschillen

- Wijzen uit het oosten-> reis in kaart geschenken onderzoeken betekenis etc.

· Kijk of je kunt ontdekken hoe de wijzen precies gereisd zijn

· Probeer hier een kaart van te maken

· Bereken hoeveel kilometer ze ongeveer afgelegd hebben (per dag mag ook)

· Welke geschenken hadden ze bij zich

· Probeer of je kunt ontdekken waarom ze juist deze dingen mee hadden

· Maak een tekening van de 3 wijzen zoals ze er volgens jou uitzien

· Dat mag natuurlijk ook weer een hele moderne versie worden

Afsluiting van dit onderwerp

Natuurlijk evalueer je na iedere activiteit. Op basis van die evaluaties ga je de volgende activiteit bepalen.

Voor de ideeën die hier gebruikt zijn lijkt een afsluitende tentoonstelling een goede afronding. (Misschien wel op driekoningen!)

- Tentoonstelling

· Hoe organiseer je een tentoonstelling

· Wie komen er (en wanneer, en hoeveel tegelijk?)

· Uitnodigingen

· Welke tijd

· Hoe deel je de ruimte in

· Kun je de werkstukken in een logische volgorde zetten/ hangen etc.

· Is er een rondleiding of mag iedereen gewoon rondlopen

· Is er een spreker/ iemand die uitleg geeft

· Wat doe je na de tentoonstelling?

(mogelijkheden voor materiaal en voor kinderen blijken vruchtbaar samen te werken, elkaar sterk te maken. Als je het zo tot een persoonlijke zaak maakt kan je onderwijs niet stuk – vermoed ik. JE okt2002